Postanowienie w postępowaniu administracyjnym – zażalenie

Zażalenie na postanowienie, wydane w postępowaniu administracyjnym prowadzonym na podstawie KPA

Nie jesteś zadowolony z postanowienia wydanego przez organ administracji publicznej i chcesz je zaskarżyć? Podpowiemy, jak możesz to zrobić.

Postanowienie, z którym się nie zgadzasz możesz zaskarżyć, czyli wnieść na nie zażalenie. Należy jednak pamiętać, że prawo do wniesienia zażalenia nie dotyczy każdego postanowienia – wraz z doręczonym przez organ postanowieniem powinieneś otrzymać pouczenie, w którym będzie wskazane, czy przysługuje Ci zażalenie. 

Co istotne –  możesz złożyć zażalenie, gdy jesteś stroną postępowania nawet wtedy, gdy nie brałeś udziału w poprzednim postępowaniu.

Postanowienia, na które można składać zażalenia, są szczegółowo wskazane w Kodeksie postępowania administracyjnego. Są to następujące postanowienia:

1. Postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania na żądanie organizacji społecznej;
2. Postanowienie o odmowie dopuszczenia organizacji społecznej do udziału w postępowaniu;
3. Postanowienie o odmowie przywrócenia terminu (z wyjątkiem postanowienia o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania lub zażalenia, które jest ostateczne);
4. Postanowienie o odmowie przeglądania akt sprawy, sporządzania z nich notatek, kopii i odpisów, uwierzytelniania takich odpisów lub wydania uwierzytelnionych odpisów;
5. Postanowienie o odmowie zwolnienia z kary grzywny;
6. Postanowienie w sprawie zawieszenia postępowania;
7. Postanowienie w sprawie odmowy podjęcia zawieszonego postępowania;
8. Postanowienie o odmowie wznowienia postępowania;
9. Postanowienie w sprawie odmowy wszczęcia postępowania (jeśli organ nie uznał cię za stronę i dlatego odmówił ci wszczęcia postępowania);
10. Postanowienie o zajęciu stanowiska w sprawie przez inny organ (jeżeli przepis prawa uzależnia wydanie decyzji od zajęcia stanowiska przez inny organ);
11. Postanowienie w sprawie nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności;
12. Postanowienie w sprawie sprostowania i wyjaśnienia decyzji (jeśli w decyzji pojawiły się błędy pisarskie lub rachunkowe lub inne oczywiste omyłki);
13. Postanowienie w sprawie zatwierdzenia bądź odmowy zatwierdzenia ugody;
14. Postanowienie związane z wydaniem zaświadczenia o milczącym załatwieniu sprawy;
15. Postanowienie o odmowie wydania zaświadczenia o milczącym załatwieniu sprawy;
16. Postanowienie o odmowie wydania zaświadczenia bądź zaświadczenia o treści żądanej przez wnioskodawcę;
17. Postanowienie w sprawie wstrzymania wykonania decyzji (postanowienie wydane w toku wznowionego postępowania – z powodu prawdopodobieństwa uchylenia decyzji);
18. Postanowienie o wstrzymaniu wykonania decyzji (postanowienie wydane w toku postępowania stwierdzającego nieważność decyzji – ponieważ istnieje prawdopodobieństwo, że decyzja zawiera wady);
19. Postanowienie w sprawie zwrotu podania (w przypadku, gdy wysłałeś swoje pismo do niewłaściwego organu i organu właściwego nie można ustalić na podstawie danych podania albo gdy z podania wynika, że właściwym w sprawie jest sąd powszechny, a także w przypadku gdy nie zapłaciłeś należności wskazanych przez organ, związanych z opłatami i kosztami postępowania);
20. Postanowienie w sprawie ustalenia kosztów postępowania;
21. Postanowienie o ukaraniu grzywną nałożoną ze względu na:
    a) nie stawienie się bez uzasadnionej przyczyny jako świadek lub biegły, pomimo prawidłowego wezwania i obowiązku osobistego stawienia się;
    b) na bezzasadne odmówienie złożenia zeznania;
    c) na bezzasadne odmówienie wydania opinii;
    d) na bezzasadne odmówienie okazania przedmiotu oględzin:
    e) na bezzasadne odmówienie udziału w innej czynności urzędowej;
    f) niewłaściwe zachowanie się w czasie rozprawy.

Jeśli nie możesz złożyć zażalenia na otrzymane postanowienie, wówczas możesz je zaskarżyć (zakwestionować) wyłącznie w odwołaniu od decyzji. Od tej zasady wyjątkiem jest:

1. postanowienie wydane w pierwszej instancji przez właściwego ministra, lub
2. postanowienie wydane w pierwszej instancji przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze.

W zgodzie z prawem administracyjnym, w takiej sytuacji możesz złożyć wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy przez ten organ, który wydał kwestionowane postanowienie.

Jednocześnie należy podkreślić, iż z zasady dwuinstancyjności postępowania wynika, że zażalenie służy na postanowienie nieostateczne, nie służy zatem na postanowienia ostateczne, tj.:

1. postanowienia wydane przez organ drugiej instancji w wyniku rozpatrzenia zażalenia,
2. postanowienia wydane w pierwszej instancji, co do których upłynął termin wniesienia zażalenia i termin ten nie został stronie przywrócony oraz
3. postanowienia wydane w pierwszej instancji, od których uzasadnienia organ odstąpił z powodu uwzględnienia w całości żądania strony, a także
4. inne postanowienia, które zostały określone w przepisach jako ostateczne.

W jakim terminie należy wnieść zażalenie?

Masz 7 dni na złożenie zażalenia. Termin ten liczy się od dnia, gdy postanowienie zostało Ci ogłoszone lub doręczone.

Jak wnieść zażalenie?

Zażalenie złóż do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu, który wydał skarżone postanowienie. Oznacza to, że musisz:

• po pierwsze – zaadresować zażalenie do organu wyższego stopnia, w stosunku do organu, który wydał postanowienie,
• po drugie – użyć zwrotu „za pośrednictwem” ,
• po trzecie – wpisać dane adresowe tego organu, który wydał postanowienie, z którym się nie zgadzasz. 

Organami wyższego stopnia są:

• w stosunku do organów jednostek samorządu terytorialnego (wójtów, burmistrzów, prezydentów miast, starostów, marszałków województw) – samorządowe kolegia odwoławcze, chyba że ustawy szczególne stanowią inaczej;
• w stosunku do wojewodów – właściwi w sprawie ministrowie;
• w stosunku do organów administracji publicznej innych niż określone wcześniej – odpowiednie organy nadrzędne lub właściwi ministrowie, a w razie ich braku – organy państwowe sprawujące nadzór nad ich działalnością;
• w stosunku do organów organizacji społecznych – odpowiednie organy wyższego stopnia tych organizacji, a w razie ich braku – organ państwowy sprawujący nadzór nad ich działalnością.

Organ odwoławczy sprawdzi, czy:

• zażalenie złożyłeś w terminie, oraz
• miałeś prawo składać zażalenie na dane postanowienie.

W toku postępowania, organ odwoławczy może przekazać sprawę organowi niższego stopnia, aby:

• uzupełnił materiały i dowody w sprawie, lub
• jeszcze raz rozpatrzył sprawę.

Otrzymasz informację o wyniku postępowania. Organ odwoławczy wyda jedno z poniższych postanowień, w którym:

• odrzuca twoje żądania – utrzymuje w mocy zaskarżone postanowienie, albo
• częściowo spełnia twoje żądania – uchyla część zaskarżonego postanowienia i odpowiednio je zmienia, albo
• unieważnia postanowienie i umarza postępowanie pierwszej instancji w całości albo w części.

Jakie są koszty wniesienia zażalenia?

• Złożenie zażalenia jest bezpłatne.
• Dodatkowe koszty poniesiesz tylko w przypadku, gdy zażalenie będziesz składał przez pełnomocnika.
• 17 zł – opłata skarbowa za pełnomocnictwo (opcjonalnie).
• Opłatę wpłać na konto tego urzędu miasta, na terenie którego znajduje się organ, przed którym toczy się sprawa.
• Nie zapłacisz za pełnomocnictwo udzielone mężowi, żonie, dzieciom, rodzicom lub rodzeństwu.
• Nie trzeba dołączać pełnomocnictwa, jeśli wniosek w imieniu przedsiębiorcy składa osoba wpisana jako pełnomocnik do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej (CEIDG).

Dodatkowe informacje:

• Możesz zrezygnować z zażalenia – możesz cofnąć zażalenie przed wydaniem postanowienia przez organ odwoławczy. Organ jednak nie uwzględni Twojego cofnięcia zażalenia, jeśli prowadziłoby to do naruszenia prawa lub interesu społecznego;
• Jeśli Twoje postępowanie odwoławcze trwa dłużej, aniżeli jest to konieczne dla załatwienia sprawy, możesz to wytknąć organowi.  W tym celu możesz złożyć ponaglenie na przewlekłość postępowania;
• Jeśli Twoje postępowanie odwoławcze nie zakończyło się w ustawowym terminie, możesz je zaskarżyć. Aby to zrobić złóż ponaglenie na bezczynność organu;
• Podobnie jak w przypadku zażalenia, ponaglenie składa się do organu wyższego stopnia – za pośrednictwem organu niższego stopnia.