Otrzymałeś nakaz zapłaty, wydany przez sąd w postępowaniu w sprawach gospodarczych i nie wiesz, co zrobić? W nakazie zapłaty sąd nakazał Ci, abyś w terminie oznaczonym w nakazie zaspokoił roszczenie w całości wraz z kosztami albo wniósł środek zaskarżenia. Otóż, jeżeli nie zgadzasz się z nakazem zapłaty, uważasz, że został on wydany niesłusznie lub bezpodstawnie, w całości albo w części, możesz wnieść od niego sprzeciw do sądu, który doręczony Ci nakaz zapłaty wydał.
Co powinien zawierać sprzeciw od nakazu zapłaty?
Sprzeciw pozwanego od nakazu zapłaty powinien zawierać oznaczenie sądu, do którego jest skierowany, imię i nazwisko lub nazwy stron, ich przedstawicieli lub pełnomocników (jeżeli występują). Sprzeciw winien być podpisany zgodnie z zasadami reprezentacji pozwanego.
Pozwany powinien złożyć sprzeciw wraz z odpisami dla pozostałych stron postępowania.
W sprzeciwie pozwany powinien wskazać, czy zaskarża nakaz w całości czy w części oraz przedstawić zarzuty, które pod rygorem ich utraty należy zgłosić przed wdaniem się w spór co do istoty sprawy.
Sprzeciw niedopuszczalny, spóźniony, nieopłacony lub dotknięty brakami, których nie usunięto pomimo wezwania, podlega przez sąd odrzuceniu.
Gdzie złożyć sprzeciw i w jakim terminie?
Sprzeciw od nakazu zapłaty w postępowaniu upominawczym, wnosi się bezpośrednio do tego sądu, który wydał nakaz. Sprzeciw można złożyć osobiście na dzienniku podawczym, mieszczącym się w budynku sądu lub wysłać przesyłką poleconą za pośrednictwem poczty.
Oddanie pisma procesowego w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego jest równoznaczne z wniesieniem go do sądu.
Termin do wniesienia sprzeciwu wynosi dwa tygodnie od doręczenia nakazu zapłaty. Jeżeli pozwany mieszka lub ma siedzibę za granicą, a nie ma przedstawiciela w kraju, termin do wniesienia sprzeciwu wynosi miesiąc, przy czym gdyby doręczenie nakazu zapłaty miało mieć miejsce poza terytorium Unii Europejskiej, oznacza się termin nie krótszy niż trzy miesiące.
Co się dzieje po wniesieniu sprzeciwu?
W razie prawidłowego wniesienia sprzeciwu nakaz zapłaty traci moc w części zaskarżonej sprzeciwem, a przewodniczący wyznacza rozprawę. Sprzeciw tylko jednego ze współpozwanych o to samo roszczenie oraz co do jednego lub niektórych uwzględnionych roszczeń powoduje utratę mocy nakazu jedynie co do nich.
Nakaz zapłaty, przeciwko któremu w całości lub w części nie wniesiono skutecznie sprzeciwu w przepisanym terminie ma skutki prawomocnego wyroku, który podlega wykonaniu w drodze egzekucji komorniczej po nadaniu mu przez Sąd klauzuli wykonalności. Strona przegrywająca proces obciążana jest kosztami postępowania.
Czy można zaskarżyć same koszty?
Od postanowienia co do kosztów procesu zawartego w nakazie zapłaty, wydanym przez sędziego, służy zażalenie skierowane bezpośrednio do Sądu , który wydal postanowienie. Jak wyżej, zażalenie można złożyć osobiście na dzienniku podawczym, mieszczącym się w budynku sądu lub wysłać przesyłką poleconą za pośrednictwem poczty.
Co istotne – stronie pozwanej przysługuje zażalenie, o ile nie zaskarża ona nakazu zapłaty sprzeciwem.
Strona ma prawo do złożenia wniosku o uzasadnienie postanowienia o kosztach procesu, w terminie 7 dni od jego doręczenia (art. 357 § 21 k.p.c.). Opłatę stałą w kwocie 100 złotych pobiera się od wniosku o doręczenie orzeczenia albo zarządzenia z uzasadnieniem zgłoszonego w terminie tygodnia od dnia ogłoszenia albo doręczenia tego orzeczenia albo zarządzenia. W przypadku wniesienia środka zaskarżenia opłatę uiszczoną od wniosku o doręczenie orzeczenia albo zarządzenia z uzasadnieniem zalicza się na poczet opłaty od środka zaskarżenia. Ewentualna nadwyżka nie podlega zwrotowi (art. 25b ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych). Złożenie wniosku o uzasadnienie postanowienia co do kosztów procesu jest warunkiem niezbędnym dla skutecznego wniesienia zażalenia. Brak skutecznego wniosku o uzasadnienie postanowienia spowoduje odrzucenie ewentualnego zażalenia.
Zażalenie winno być podpisane zgodnie z zasadami reprezentacji strony, zawierać oznaczenie sądu, do którego jest kierowane imię i nazwisko stron oraz ich przedstawicieli lub pełnomocników (jeżeli występują), wskazanie sygnatury, a ponadto zawierać wskazanie zaskarżonego postanowienia i wniosek o jego zmianę lub uchylenie, jak również zwięzłe uzasadnienie zażalenia ze wskazaniem w miarę potrzeby nowych faktów i dowodów. Strona winna wnieść zażalenie wraz z odpisem/odpisami dla pozostałych stron procesu. Termin do wniesienia zażalenia wynosi tydzień od dnia doręczenia postanowienia z uzasadnieniem.
Jeżeli przy wydaniu postanowienia sąd odstąpił od jego uzasadnienia, termin liczy się od dnia ogłoszenia postanowienia, a jeżeli podlegało ono doręczeniu – od dnia jego doręczenia. Opłata od zażalenia wynosi 1/5 opłaty wskazanej w art. 13 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, jednak nie mniej niż 30 zł.
Czy sprawa/spór zawsze musi toczyć się dalej przed Sądem i zakończyć wydaniem wyroku?
Nie, ponieważ strony w każdej sprawie cywilnej, której charakter na to zezwala, mogą uregulować spór w drodze ugody sądowej lub pozasądowej.
Ugoda zawarta przed Sądem w skutkach prawnych ma moc prawomocnego wyroku, w tym stanowi tytuł egzekucyjny, który po nadaniu mu klauzuli wykonalności, staje się podstawą do prowadzenia egzekucji przez komornika lub inny organ egzekucyjny.
Co istotne – sąd może skierować strony do mediacji na każdym etapie postępowania.
Jaki jest dalszy przebieg postępowania?
- WAŻNE: Jeżeli nie zarządzono przeprowadzenia posiedzenia przygotowawczego, strona może przytaczać twierdzenia i dowody na uzasadnienie swoich wniosków lub dla odparcia wniosków i twierdzeń strony przeciwnej aż do zamknięcia rozprawy, z zastrzeżeniem niekorzystnych skutków, które według przepisów kodeksu mogą dla niej wyniknąć z działania na zwłokę lub niezastosowania się do zarządzeń przewodniczącego i postanowień sądu.
- każda ze stron obowiązana jest do złożenia oświadczenia co do twierdzeń strony przeciwnej, dotyczących okoliczności faktycznych,
- strona może przytaczać twierdzenia i dowody na uzasadnienie swoich wniosków lub dla odparcia wniosków i twierdzeń strony przeciwnej aż do zamknięcia rozprawy, z zastrzeżeniem niekorzystnych skutków, które według przepisów kodeksu mogą dla niej wyniknąć z działania na zwłokę lub niezastosowania się do zarządzeń przewodniczącego i postanowień sądu.
- fakty powszechnie znane nie wymagają dowodu. Sąd bierze je pod rozwagę nawet bez powołania się na nie przez strony.
- nie wymagają dowodu również fakty, o których informacja jest powszechnie dostępna oraz fakty znane sądowi z urzędu, jednakże sąd powinien zwrócić na nie uwagę stron.
- nie wymagają dowodu fakty przyznane w toku postępowania przez stronę przeciwną, jeżeli przyznanie nie budzi wątpliwości.
- gdy strona nie wypowie się co do twierdzeń strony przeciwnej o faktach, sąd, mając na uwadze wyniki całej rozprawy, może fakty te uznać za przyznane.
- strona powinna zwrócić uwagę sądu na uchybienie przepisom postępowania, wnosząc o wpisanie zastrzeżenia do protokołu. Zastrzeżenie można zgłosić najpóźniej na kolejnym posiedzeniu.
Jakie są obowiązki strony w postępowaniu sądowym?
- Strona ma obowiązek zawiadamiać Sąd o każdej zmianie swego zamieszkania lub siedziby. W razie zaniedbania tego obowiązku pismo sądowe pozostawia się w aktach sprawy ze skutkiem doręczenia, chyba że nowy adres jest sądowi znany.
- Pisma procesowe lub orzeczenia dla przedsiębiorcy wpisanego do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej doręcza się na adres do doręczeń udostępniony w tej ewidencji, chyba że przedsiębiorca wskazał inny adres do doręczeń.
- Strona będąca przedsiębiorcą wpisanym do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej ma obowiązek zawiadamiać sąd o każdej zmianie adresu do doręczeń, udostępnionej w CEIDG.
- Strona ma możliwość rozwiązania sporu w drodze ugody zawartej przed sądem lub mediatorem.
- Strona ma obowiązek udziału w posiedzeniu przygotowawczym i przedstawienia wszystkich twierdzeń i dowodów na tym posiedzeniu.
- Do udziału w posiedzeniu przygotowawczym są obowiązani strony i ich pełnomocnicy. Przewodniczący może zwolnić stronę od obowiązku stawienia się na posiedzenie przygotowawcze, jeżeli z okoliczności sprawy wynika, że udział pełnomocnika będzie wystarczający.
- Jeżeli pozwany nie stawi się na posiedzenie przygotowawcze, plan rozprawy sporządza się bez jego udziału. Ustalenia zawarte w planie rozprawy wiążą pozwanego w dalszym toku postępowania. W przypadku nieusprawiedliwionego niestawiennictwa pozwanego sąd może, niezależnie od wyniku sprawy, włożyć na niego obowiązek zwrotu kosztów w części wyższej, niż nakazywałby to wynik sprawy, a nawet obowiązek zwrotu kosztów w całości.
- Jeżeli strona, która stawiła się na posiedzenie przygotowawcze, nie bierze w nim udziału, plan rozprawy sporządza się bez jej udziału. Ustalenia zawarte w planie rozprawy wiążą tę stronę w dalszym toku postępowania. Sąd może w takiej sytuacji, niezależnie od wyniku sprawy, włożyć na tę stronę obowiązek zwrotu kosztów w części wyższej, niż nakazywałby to wynik sprawy, a nawet zwrotu kosztów w całości.
- W uzasadnionych przypadkach, w szczególności w sprawach zawiłych lub obrachunkowych, przewodniczący może zarządzić wymianę przez strony pism przygotowawczych, oznaczając porządek składania pism, terminy, w których pisma należy złożyć, i okoliczności, które mają być wyjaśnione. Przewodniczący może zobowiązać stronę, by w piśmie przygotowawczym podała wszystkie twierdzenia i dowody istotne dla rozstrzygnięcia sprawy pod rygorem utraty prawa do ich powoływania w toku dalszego postępowania. W takim przypadku twierdzenia i dowody zgłoszone z naruszeniem tego obowiązku podlegają pominięciu, chyba że strona uprawdopodobni, iż ich powołanie w piśmie przygotowawczym nie było możliwe albo że potrzeba ich powołania wynikła później. Późniejsze wyznaczenie posiedzenia przygotowawczego nie powoduje otwarcia terminu do zgłaszania nowych twierdzeń i dowodów. Stronę zastępowaną przez adwokata, radcę prawnego, rzecznika patentowego lub Prokuratorię Generalną Rzeczypospolitej Polskiej przewodniczący może zobowiązać do wskazania w piśmie przygotowawczym także podstaw prawnych jej żądań i wniosków, w miarę potrzeby ograniczając zakres tego wskazania. Przewodniczący zarządza zwrot pisma przygotowawczego złożonego z uchybieniem terminu albo bez zarządzenia.
- Strona nie reprezentowana przez adwokata, radcę prawnego, rzecznika patentowego lub Prokuratorię Generalną Rzeczypospolitej Polskiej winna wnieść pismo przygotowawcze wraz z odpisem/odpisami dla pozostałych stron procesu.
- Pismo przygotowawcze winno być podpisane zgodnie z zasadami reprezentacji strony, zawierać oznaczenie Sądu, do którego jest kierowane imię i nazwisko stron i ich przedstawicieli lub pełnomocników, wskazanie sygnatury.
- Co istotne – w postępowaniu w sprawach gospodarczych pozwany obowiązany jest powołać wszystkie twierdzenia i dowody w odpowiedzi na pozew, gdyż twierdzenia i dowody powołane z naruszeniem powyższego obowiązku podlegają pominięciu, chyba że strona uprawdopodobni, że ich powołanie nie było możliwe albo że potrzeba ich powołania wynikła później. W takim przypadku dalsze twierdzenia i dowody na ich poparcie powinny być powołane w terminie dwóch tygodni od dnia, w którym ich powołanie stało się możliwe lub wynikła potrzeba ich powołania.
Udział w rozprawie
Strona ma obowiązek stawić się na wezwanie sądu. Stawiennictwo nie jest obowiązkowe, jeżeli strona otrzymała jedynie zawiadomienie o rozprawie (a nie wezwanie). Sąd może wydać orzeczenie pod nieobecność strony.
Niestawiennictwo strony na rozprawie nie stoi na przeszkodzie prowadzeniu postępowania.
Co zrobić gdy sprawa trafiła do sądu gospodarczego, a strona nie jest przedsiębiorcą lub jest przedsiębiorcą będącym osobą fizyczną?
Na wniosek strony, która nie jest przedsiębiorcą lub jest przedsiębiorcą będącym osobą fizyczną, sąd rozpoznaje sprawę z pominięciem przepisów dot. postępowania w sprawach gospodarczych Wniosek, o którym mowa wyżej, strona może złożyć w terminie tygodnia od dnia doręczenia jej na piśmie niniejszego pouczenia, a jeżeli doręczenie pouczeń nie było wymagane – w pozwie albo pierwszym piśmie procesowym pozwanego.
Otrzymali Państwo nakaz zapłaty – zapraszamy do kontaktu z nasza Kancelarią ! Chętnie pomożemy 🙂